Over de kop - Wat er in je hoofd en lichaam gebeurt bij een burnout en hoe je er weer van afkomt

Auteur: Brankele Frank

Tip van: Madelon Mulder

Datum: 17 juli 2026

Waarom ben je dit boek gaan lezen?

Dit boek werd me getipt door een vriend die herstellende was van een zware burnout. Hij noemde het een feest der her- en erkenning van wat hij had meegemaakt. En hij zei dat het erg prettig lezen was. Ik krijg regelmatig coachvragen van mensen die stevige stressklachten hebben, dus dit boek leek me interessant.

Wat heb je geleerd van dit boek?

Allereerst hoe ingenieus ons lichaam in elkaar zit. We vinden het vaak vanzelfsprekend dat ons lijf het ‘doet’. Dat doe ik althans, totdat ik klachten krijg. Aan de hand van wetenschappelijk onderzoek en gesprekken met experts beschrijft Frank wat er allemaal in ons lijf gaande is, terwijl wij ‘gewoon’ ons ding doen. Maar bij chronische stress verandert ons fysieke systeem enorm, zonder dat we dat doorhebben.
 
Daarnaast werd ik weer bevestigd in mijn opvatting dat lichaam en geest heel nauw samenwerken en elkaar continu beïnvloeden. Werken aan herstel na uitval vraagt meer dan alleen inzicht in je copingmechanismen, waarmee je je handelingsrepertoire kunt uitbreiden als je druk ervaart. In veel gevallen is juist eerst fysiek een reset nodig.
 
Als laatste noem ik de enorme rol die de omgeving speelt in hoe we ons (menen te moeten) gedragen. Herstel is niet alleen ‘aan jezelf werken en dan komt het wel weer in orde’. Soms is een duurzame verandering van de (werk)omgeving nodig, omdat die beter matcht met wie jij wilt zijn en met hoe jij wilt leven en werken. Het vraagt moed en vastberadenheid om daar stappen in te zetten.

Hoe vertaal je dit naar de praktijk?

Het boek is (gelukkig) een bevestiging van hoe ik kijk en al werk. Ieder mens zit anders in elkaar en iedere situatie is anders. Ik sluit in elk gesprek dan ook aan bij waar een coachee zich op dat moment bevindt. Dat bepaalt de agenda van de ontmoeting en gaat altijd voor. Ik besteed daarnaast aandacht aan het (beter) leren luisteren naar de signalen van het lijf en het leren spreken van deze wijze taal. Ons lijf weet ongelooflijk veel, dus laten we die kennis vooral benutten!

Was er iets wat je minder goed vond aan dit boek?

Als niet-neurobioloog kon ik niet alle wetenschappelijke kennis direct onthouden. Terwijl ik het van nature allemaal wel graag meteen wil snappen. Tegelijkertijd gaf al die informatie (31 pagina’s aan bronvermeldingen) me het idee dat ik met een expert te maken had. De afwisseling van theorie met praktijkvoorbeelden en luchtig taalgebruik maken het boek alsnog zeer leesbaar.